mércores, 29 de abril de 2026

A música na Idade Media

Coa caída do Imperio Romano no século V o feudalismo impúxose en Europa.   A vida desenvolveuse entón arredor dos mosteiros e dos castelos.  Nesta etapa desenrólase a Arte Románica e a finais da Idade Media aparece o estilo  Gótico.

A música medieval caracterízase polo predominio da música vocal relixiosa, especialmente Canto Gregoriano, e o desenrolo da polifonía (canto a varias voces).  

O Canto Gregoriano é un canto relixioso, ao unísono, en latín, con ritmo libre e a “capella”(sen acompañamento instrumental).  Chámase así por ser o Papa Gregorio I quen reuniu e unificou os cantos que se realizaban nas liturxias de toda Europa.

Guido dÁrezzo no século XI  puxo nome aos sons da nosa escala musical collendo a primeira sílaba de cada un dos versos do Himno a san Xoán Bautista.

Na corte de  do rey Alfonxo X o Sabio, no século XIII,  creáronse máis de catrocentas cancións adicadas á Virxe en lingua galega: as Cantigas de Santa María.

A música profana (non relixiosa) nesta etapa estivo interpretada por   trobeiros e xograres.

Os xograres eran artistas ambulantes que levaban a música polas vilas e cidades durante a Idade Media. Acompañaban as súas actuacións con mímicas e dramatizacións para divertir e entreter ao público.

Os trobeiros eran poetas e músicos pertencentes á nobreza. Eran moi cultos e compoñían a súa música e os seus versos cun fin didáctico e de entretemento. Cantaban temas sobre lendas de cabaleiros, textos sobre a vida na corte e sobre todo, cantábanlle ao amor.

Instrumentos medievais

No seguinte vídeo podemos escoitar unha das Cantigas de Santa María ao tempo que vemos como se danzaba na época e os instrumentos máis significativos.
                            
No século IX  Compostela converteuse nunha das rutas de peregrinación  máis importante da Idade media e o Camiño de Santiago foi un lugar de mestura de culturas, historia, tradición e música. O Mestre Mateo deixou no Pórtico da Gloria da Catedral de Santiago un reflexo da música medieval coa representación dos 24 músicos que se mencionan no Apocalipsis e os seus instrumentos musicais. 

Hildegarda de Bingen foi unha monxa benedictina alemana que destacou como escritora, filósofa e sobre todo como compositora musical.