Manel é un artesán do noso concello: Manel é un luthier.
No seu taller de Santa Cruz de Montaos constrúe instrumentos da nosa música tradicional.
Na vindeira semana visitará a nosa escola para contarnos en que consiste o seu traballo e nos amosará algúns dos instrumentos feitos polas súas mans.
Seguro que nos resulta moi interesante o que nos ten que contar e lles facilita o traballo aos compañeiros de 5º curso que se convertirán en luthiers o terceiro trimestre.
Para todo o alumnado de 5º e tamén para todos os que queirades fabricar un instrumento musical, déixovos algunhas ideas.
Lembrade que tamén na biblioteca da aula de música temos libros con propostas interesantes para facer instrumentos musicais.
No enlace INSTRUMENTOS MUSICAIS DO MUNDO que traballamos o curso pasado podedes escoitar diferentes instrumentos que vos poden axudar no voso traballo.
Celebramos o 8 de marzo, día da muller, cunha vella amiga: Clementina, a tartaruga que se namorou, casou e descubriu que a súa nova vida non era todo o que ela imaxinaba. Preme na imaxe se queres lembrar a historia e a cantiga que fixemos na aula.
Co espectáculo INVENCIÓN, o grupo de
percusionistas ODAIKO percorre distintos momentos históricos facendo
un repaso ás grandes invencións da Humanidade.
Como en todos os espectáculos de
Odaiko, o humor, a interacción permanente co público e o
virtuosismo musical son as ferramentas que farán espertar a
curiosidade de todos os presentes.
Para ir preparándonos sobre o que imos
ver e escoitar, ODAIKO cóntanos algunhas curiosidades:
Sabías que...?
… a batería xorde na
música popular americana iniciada polos escravos africanos (bandas
“dixiland”)?
Nun comezo a batería era
tocada por varias persoas pero foise adaptando para reducir o número
de instrumentistas, pasando dunha sección de catro ou tres persoas
(cada persoa encargábase do bombo, da caixa, dos pratos e da
percusión varia) a dous instrumentistas; ata o día de hoxe, no que
un só instrumentista é quen de tocar todas as seccións da
batería.
… os moldeados das
baquetas fanse para conseguir máis rebote?
Deste xeito o son é mellor e os
percusionistas poden ser moito máis áxiles.
… os primeiros parches eran
todos de pel natural de diferentes animais?
Había parches de cabra, de vaca, de
serpes, etc., variando o tensado segundo o son que se quixera
conseguir.
… a maioría dos instrumentos
que están dentro do noso vocábulo musical (maracas, cencerros,
bombos…) nun primeiro momento foron unha simple casualidade?
Cunha combinación aleatoria de
elementos percutidos por casualidade, hoxe en día son denominados
“instrumentos pobres”, porque eran feitos con elementos do máis
cotiá. Non obstante, demostra a gran capacidade artística e de
auto-suficiencia do ser humano.
Déixovos unhas actividades para que repasedes o que aprendemos na clase sobre os instrumentos de percusión:
A Banda
de música é unha agrupación musical formada basicamente por instrumentos de
vento e percusión. A sonoridade forte destes instrumentos e o feito de que os
músicos podan desfilar mentres tocan, fan da banda unha agrupación ideal para tocar
ao aire libre e acompañar desfiles e pasacalles.
En textos da época dos
exipcios, chinos e outras civilizacións antigas atopamos referencias a
agrupacións de instrumentos de vento e percusión que servían para acompañar aos
cultos relixiosos ou aos soldados nos combates.
Hoxe en día atopamos diversos
tipos de bandas con funcións diferentes:
Bandas sinfónicas: a súa
principal función é a realización de concertos en espazos pechados ou ao aire
libre. Estas bandas poden contar con instrumentos de corda e teñen un
repertorio moi amplo.
Banda de música de Ordes; ensaio da obra "Os miserables"
Banda de música de Ordes interpretando "Amparito Roca"
Bandas militares: a súa función principal é acompañar eventos
militares coma desfiles ou actos oficiais. Nestas bandas non hai instrumentos
de corda pero poden contar con outros instrumentos como as gaitas.
Bandas procesionais: a
súa función principal é a de acompañar as procesións relixiosas. Moitas delas
están formadas so por cornetas e
tambores.
Bandas de jazz: a súa
función é puramente musical e de entretemento. Nestas bandas os músicos
improvisan en solitario dentro dunha base musical rítmica e harmónica.
Mención importante merecen as bandas ou rondallas de gaitas que cada vez son máis numerosas e populares na nosa comunidade. As gaitas, tamborís e bombos van acompañados doutros intrumentos da nosa música tradicional coma as pandeiretas, charrascos e cunchas.
Entre os anos 1931 e 1934
houbo en Ordes unha banda de músicos que ensaiaba no antigo matadoiro e actuou
por primeira vez o 14 de agosto de 1932 nas festas patronais. Ata a súa
desaparición en 1934 actuaron por diferentes localidades da provincia e
amenizaron as festas de moitas vilas interpretando dianas, pasodobres,
muiñeiras, xotas...
Antiga banda de Ordes
OS INSTRUMENTOS DA BANDA
VENTO METAL
Os instrumentos de vento metal están formados por un tubo
de metal, que pode ser recto ou estar domeado, unha campá para amplificar o son
e unha boquilla. Na banda podemos ver e escoitar trompetas, trompas, tubas, trombóns
e bombardinos.
VENTO MADEIRA
Os instrumentos de vento madeira soen tocar na banda as melodías máis agudas Neste grupo temos as frautas clarinetes, oboes, fagots e saxofóns. Moitos de vós pensades que o saxo é un instrumento de metal polo material de que está feito, pero o que fai sonar o saxofón é unha caña de madeira que vai unida á boquilla e vibra ao entrar en contacto coa columna de aire do músico. Din que o seu creador, que era clarinetista, quixo construír un instrumento que tivese a forza dos metais e as calidades acústicas dos instrumentos de vento madeira, e, despois de moitas probas e experimentos modificando o clarinete buscando máis sonoridade, decatouse que tiña nas mans un novo instrumento:
o saxofón.
A PERCUSIÓN
Os instrumentos de percusión son aqueles que facemos
sonar golpeándoos coas mans ou con baquetas. Os máis comúns na banda son os pratos,
as caixas e o bombo.
Non
esquecemos ao director da banda.
Toda banda ten un gran director que guía aos
músicos nos ensaios, organiza o programa musical, dirixe á banda nos concertos e
fai que mellore a sonoridade da banda día a dia. Seguro que disfrutamos moitísimo no concerto que nos vai a ofrecer a Banda de Ordes tendo en conta que algúns dos seus compoñentes foron ou aínda son alumnos do Castealo.
Para que todos vós podades participar dalgún xeito nunha interpretación musical cos instrumentos da banda, déixovos este enlace de Aude Picault. Clicando en cada un dos instrumentos desta fanfarria escoitaredes como soan e podedes combinalos como queirades. A TOCAR!
O 2 de
febreiro é o día da Candeloria ,festa da luz e día do amor nos antigos costumes
galegos. Dise que é o día no que casan os paxariños.
Hoxe en
día é una data relixiosa na que se bendicen as candeas que serán empregadas nas
celebracións da Semana Santa, mais, antigamente, en Galicia, considerábase esta
data coma un preludio da chegada da primavera e con ela o renacer da natureza.
Tamén se dicía que era a época na que os paxaros casaban e comezaban a preparar
niños para as súas crías. Para os mariñeiros era o comezo da navegación despois
dunha longa espera no período invernal no cal a maior parte das embarcacións
non saían dos portos.
Na
literatura popular hai moitas referencias á Candeloria, sobre todo no noso
refraneiro:
Pola Candeloria casan os paxaros e máis a galiñola.
Cando a
Candeloria chora, medio inverno vai fóra.
Se chora ou ri, a
metade do inverno está por vir.
Se chora e fai
vento, aínda o inverno está dentro.
Que chore, que
deixe de chorar, a metade do inverno está por pasar.
Na clase de música celebraremos a Candeloria cantando
cancións que coñecemos, nos gustan e dalgún xeito fan referencia a esta
celebración.
O amor é un dos temas máis frecuentes
dentro da música en calquera dos seus xéneros e estilos. A música é quen de conmovernos,
animarnos, entristecernos, enfadarnos... ; é a compañeira perfecta para o amor.
A música pode expresar todo o que non se pode dicir con palabras, é unha
linguaxe universal entendida por todo o mundo.
A música tradicional, moderna ou clásica
cántalle ao amor ou inspírase nel: amores románticos, platónicos, fraternais, amor
á terra, amor aos lugares, amor ás ideas... todos e cada un deles son
expresados a través da música de incontables xeitos diferentes.
Déixovos algúns exemplos aínda que a vós seguro se vos ocorren moitos máis:
L'amour est un oiseau rebelle, da ópera Carmen, de Bizet
Soño de amor,nocturno para piano de Franz Lizst
One Hand, One Heart,do musical West side story de L. Berstein
Mon coeur s'ouvre á ta voix, da ópera Sansón e Dalila de Camille Saent-Sains
Neste trimestre, co alumnado de 6º, imos estudar as diferentes agrupacións de instrumentos. Para que podades comezar a realizar o traballo proposto na aula déixovos algúns enlaces interesantes:
No blogue Caixa de xogos tes actividades interesantes para recoñecer instrumentos e agrupacións instrumentais. Lembra facer un clic sobre a pestana Flipcard e despois en Etiquetas.
Despois duns días de descanso voltamos á escola cheos de historias que nos aconteceron no Nadal, onde os agasallos de Papá Noel e dos Reis Magos teñen un protagonismo especial. Déixovos un enlace ao blog de Marga Sampaio que nos relaciona a música cos xoguetes.
Seguimos a cantar, contar e escoitar na aula de música. Que desastre de frautista!
O frautista de Hamelin pasea moi contento pola vila tocando a súa frauta seguido de todos os habitantes, pero ten un problema: o frautista nunca estudou Educación Vial e descoñece os sinais de tráfico!. Menos mal que tanto novos coma vellos lle botan unha man...
O vello reloxo
Ramón atopa no faiado o reloxo do avó, vello destartalado e cheo de po. Intenta arranxalo pero a esfera non ten números. Ramón emprende unha aventureira viaxe na súa busca e coñecerá a nova e sorprendente vida dos números que marcaban as horas no reloxo de parede do seu avó.
Seguiremos a viaxe de Ramón escoitando o andante da sinfonía 101 de Josef Haydn "O reloxo". Maravillosa!
O día 25 de novembro é un día de reflexión e denuncia contra as diferentes formas de violencia que sofren as mulleres.
Este venres realizaremos un acto simbólico na nosa escola no que rapazas, rapaces e profesorado expresaremos o noso rexeitamento ante esta forma de violencia.
O primeiro trimestre vai ramatando e como punto final vainos visitar Paco Nogueira para facernos rir, cantar, bailar e brincar cos seus temas de Brinca vai! Neste traballo o músico compostelán fai un percorrido polos doce meses do ano cun amplo abano de estilos e ritmos para achegarnos moitos dos temas que tratamos na escola ao longo do curso: a natureza, as estacións, os xogos, a lectura, as festas populares... Aquí vos deixo algunhas das súas cancións para que comecedes a brincar xa:
Leonard Cohen, coa súa voz grave e profunda encheu de música e poesía a vida de moita xente durante máis de cincuenta anos.
A súa obra coma poeta e cantautor tivo moita influencia nas creacións doutros músicos;
os seus temas foron versionados por múltiples cantantes de diversos estilos.
A pasada semana o Premio Nobel de Literatura foille outorgado ao cantautor e poeta estadounidense Bob Dylan.
O xurado destacou a figura de Dylan "por ter creado unha nova expresión poética dentro da gran tradición da canción norteamericana".
Traballaremos a música de Dylan na aula proximamente así que podemos ir "afinando" lendo e escoitando o seguinte enlace:
Cantante,
compositor, arreglista e multiinstrumentista foi un artista moi prolífico dende
moi novo.
Naceu en 1958 , fillo dun pianista e unha cantante e deixounos hoxe
con 57 anos.
Dou o salto á
fama a finais dos anos 70 e chegou a gravar máis de 30 discos dos que vendeu máis
de 100 millóns de álbums ao longo da súa
carreira.
Foi un dos músicos máis imaxinativos da súa era. Na súa música
fusionou o rock e o funk acadando grandes éxitos entre o público e moitos premios entre os que destaca un Óscar á
mellor canción orixinal polo tema Purple Rain.
O 23 de abril
celebramos o Día do Libro, e este ano conmemoramos dun xeito especial a obra de
Cervantes por ser o cuarto centenario da
súa morte.
"En un lugar de la Mancha, de cuyo nombre no quiero acordarme, no ha mucho tiempo que vivía un hidalgo de los de lanza en astillero, adarga antigua, rocín flaco y galgo corredor"
Sen dúbida “O
Quixote” é a obra de Cervantes máis universal. Traducida a moitísimas linguas é
unha novela que serviu e serve de inspiración a outros escritores, poetas, dramaturgos,
pintores, escultores, actores e, como non, a músicos e coreógrafos.
Dicía o Quixote "Donde música hubiere, cosa mala no existiere".
Dende o século XVII ata os nosos días O Quixote dou lugar a obras musicais de diferentes estilos e xéneros: ópera, zarzuela, música sinfónica, música de cámara, canción lírica, música de cine e teatro, ballet e ata música popular e comercial.
Gran Pas de Deux do ballet Don Quixote coa música de Ludwig Minkus.
Unha das canción máis coñecidas sobre o Quixote foi a banda sonora da serie televisiva emitida en 1979.
Pero son moitos os cantantes que se viron inspirados por este singular personaxe da literatura española. Se queres escoitar outras cancións entra no enlace:
Un ano máis o alumnado de quinto expón o
seu traballo como luthier. Seguindo a temática proposta pola Biblioteca
do centro, as olimpíadas, os alumnos realizaron en primeiro lugar un traballo
de investigación sobre instrumentos de todo o mundo, para despois crear a súa
propia versión do instrumento escollido. A reciclaxe de materiais foi un punto
de partida para poder elaborar estes particulares instrumentos sen esquecer a
colaboración de moitas familias que axudaron aos seus fillos e fillas a
levar a bo fin este traballo. Dende a aula de música agradecemos a súa
axuda.
Os instrumentos están expostos no corredor da planta baixa do centro,
organizados en familias instrumentais. Todo o alumnado do Castelao fará un
percorrido pola exposición durante a clase de música para ver e escoitar as
achegas dos compañeiros de 5º nivel.
O 9 de marzo celébrase o aniversario de Clara
Rocmore, nena prodixio da música. Unha enfermidade nos ósos a incapacitou como
violinista mais en lugar de esquecer a música adicouse ao estudo e
interpretación dun instrumento moi especial, o theremin, instrumento
electrónico que se toca sen tocalo e co que esta intérprete pasou a ser
coñecida como a percusora da música electrónica.
Léon Theremin, creador do instrumento coñeceu a
Clara cando ela tan so tiña 18 anos. O ideólogo do theremin doulle a
Clara Rockmore a oportunidade de interactuar co instrumento e ela comezou a
tocalo de xeito que parecía que non fixera outra cousa na súa corta vida. A
pesares de ser un dos instrumentos máis difíciles de tocar xa que non ten
referencias nas que afinalo, Clara Rockmore logrou dominalo á perfección e
abrir camiño para convertelo no pioneiro da música moderna.
No seguinte enlace podemos escoitar a interpretación de Clara Rockmore co theremin "O cisne" da obra "O entroido dos animais" do compositor Camille Saint-Säens
Tivemos a sorte de poder experimentar con este particular instrumento hai dous cursos na aula de música, cando o profe Óscar nos presentou o seu theremin e o puxo nas nosas mans.
Con motivo da
celebración do 8 de marzo son moitos os artigos e entrevistas que aparecen na
prensa sobre mulleres que tiveron ou teñen interese e relevancia no mundo
científico, literario, artístico ou empresarial. Pero en algún destes artigos tamén se fai referencia
a outras mulleres, "mulleres
aventureiras, valentes, ousadas, con visión de futuro, dun futuro que,
posiblemente, nin sequera chegaron a albiscar".
Entre estas mulleres
está Minna Keal, unha muller inglesa que estudou música de nena
pero pasou a súa vida traballando coma secretaria. Cando se xubilou con máis de 70 anos lembrou o moito que gustaba de facer música
cando era nena e volveu a sentarse ao piano comezando unha brillante carreira
como compositora, carreira que desenvolveu ata que finou con 93 anos. «Sentía que chegaba ao fin da miña vida,
pero tamén me sentía como se estivese empezando, como se vivise a miña vida ao
revés»
Podedes escoitar neste enlace a Balada en Fa menor para viola e piano da compositora.
